छत्रपती शिवाजी महाराजांनी शाहिस्तेखानाची बोटे तोडली – मुघल सत्तेला हादरवणारा एक रात्रीचा थरार
इतिहासाच्या पानांवर काही घटना अशा असतात की त्या वाचताना केवळ माहिती मिळत नाही, तर रक्त उसळते, छाती अभिमानाने भरून येते आणि अंगावर अक्षरशः काटा उभा राहतो. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी पुण्यातील लाल महालात घुसून मुघल सरदार शाहिस्तेखानावर केलेला हल्ला ही अशीच एक अमर घटना आहे.
मुघल साम्राज्याचा माज आणि शाहिस्तेखानाची पुण्यातील दहशत
औरंगजेबाने दख्खन जिंकण्यासाठी पाठवलेला शाहिस्तेखान म्हणजे मुघल सत्तेचा माज, अहंकार आणि क्रौर्य यांचा जिवंत नमुना होता. पुणे शहर, लाल महाल, आजूबाजूचा परिसर – सगळीकडे त्याने अत्याचाराची छाया पसरवली होती.
लोकांच्या घरात जबरदस्तीने शिरणे, महिलांवर अन्याय, मंदिरांचा अपमान, मराठी माणसाला तुच्छ लेखणे – हे शाहिस्तेखानाचे रोजचे उद्योग झाले होते. त्याला वाटत होते, शिवाजी महाराज म्हणजे जंगलातला एक लुटारू, जो कधीच मुघल सत्तेला आव्हान देऊ शकणार नाही.
अधिक वाचा ➤ छत्रपती शिवाजी महाराज — जीवनचरित्र व इतिहास (मराठी)शिवाजी महाराजांचा संयम – वादळापूर्वीची शांतता
छत्रपती शिवाजी महाराज हे केवळ तलवारीचे धारकरी नव्हते, ते वेळ ओळखणारे, प्रसंगाची नाडी पकडणारे दूरदृष्टीचे योद्धे होते. शाहिस्तेखानाच्या अन्यायाची प्रत्येक बातमी त्यांच्या मनात धगधगत होती.
“वेळ येऊ द्या…” हा महाराजांचा संयम होता. पण जेव्हा वेळ येते, तेव्हा तो वार इतिहास बदलतो.
लाल महाल – शत्रूच्या छातीत उभा केलेला तळ
शाहिस्तेखानाने छत्रपती शिवाजी महाराजांचा स्वतःचा लाल महालच आपल्या राहण्यासाठी वापरला होता. हे केवळ वास्तूचे अपमान नव्हते, तर स्वराज्याच्या आत्म्यावर केलेला आघात होता.
तो काळोखलेला रात्रीचा क्षण – इतिहास थरथरला
१६६३ साल… अंधाराने पुणे गडद कवेत घेतले होते. मुघल सैनिक निर्धास्त झोपले होते. त्यांना स्वप्नातही कल्पना नव्हती की मृत्यू त्यांच्या उशीखाली दबा धरून बसला आहे.
छत्रपती शिवाजी महाराज, काही निवडक मावळ्यांसह, साध्या वेषात, कोणताही गोंगाट न करता लाल महालाच्या दिशेने सरकत होते.
अधिक वाचा ➤ छत्रपती शिवाजी महाराजांची युद्धनीती – मराठी इतिहास आणि रणनितीमावळ्यांचे धैर्य – श्वास रोखणारे क्षण
प्रत्येक पाऊल म्हणजे मृत्यूशी झुंज. एका चुकीच्या आवाजाने सगळे संपले असते. पण हे मावळे शिवाजी महाराजांचे होते – भीतीला हरवणारे, इतिहास घडवणारे.
शाहिस्तेखानाची झोप उडाली – तलवारीचा विजेसारखा झटका
शिवाजी महाराज थेट शाहिस्तेखानाच्या खोलीत शिरले. झोपेतून उठताना शाहिस्तेखानाला काही कळायच्या आत महाराजांची तलवार त्याच्यावर झेपावली.
त्या एका क्षणात काळजाचा ठोका चुकतो. शाहिस्तेखानाने बचावासाठी हात पुढे केला… आणि इतिहास घडला.
शाहिस्तेखानाची बोटे तोडली गेली – मुघल सत्तेचा अहंकार छिन्नभिन्न
महाराजांच्या तलवारीच्या घावाने शाहिस्तेखानाची काही बोटे कापली गेली. तो वेदनेने किंचाळला. तो केवळ शारीरिक जखम नव्हती – तो मुघल सत्तेच्या माजावर केलेला घाव होता.
“शिवाजी! शिवाजी!” हा आवाज संपूर्ण लाल महालात घुमला.
अधिक वाचा ➤ छत्रपती संभाजी महाराज – प्रेरणादायी कथा (मराठी)शत्रूच्या छावणीतून सुरक्षित माघार – रणनितीचा कळस
हल्ला करून तिथेच थांबणे ही वीरता नव्हे, तर शत्रूच्या छावणीत घुसून हल्ला करून सुरक्षित बाहेर पडणे – ही खरी रणनिती.
छत्रपती शिवाजी महाराज आणि मावळे तितक्याच शांतपणे बाहेर पडले, जितक्या शांतपणे ते आत गेले होते.
या घटनेचा परिणाम – औरंगजेब हादरला
शाहिस्तेखान अपमानित झाला. मुघल दरबारात भीती पसरली. औरंगजेबाला समजले – हा साधा राजा नाही, हा स्वराज्याचा सिंह आहे.
शाहिस्तेखानाला तात्काळ बंगालला बदली करण्यात आले. मुघल साम्राज्याच्या छातीत शिवाजी महाराजांनी भीती रोवली.
शाहिस्तेखानावर केलेला हा हल्ला केवळ सूड नव्हता, तो स्वराज्याच्या अस्मितेचा जयघोष होता. छत्रपती शिवाजी महाराजांनी या एका घटनेतून संपूर्ण मुघल साम्राज्याला आपली ताकद दाखवून दिली.
इतिहासातून मिळणारा संदेश
ही घटना आपल्याला शिकवते – अन्याय कितीही मोठा असला, धैर्य, बुद्धी आणि योग्य वेळ यांच्या जोरावर तो पराभूत करता येतो.
अधिक वाचा ➤ प्रतापगडची लढाई — अफझलखान वध आणि मराठी इतिहासनिष्कर्ष – सिंहाच्या पावलांचा इतिहास
छत्रपती शिवाजी महाराजांनी शाहिस्तेखानाची बोटे तोडली ही केवळ एक घटना नाही, ती स्वराज्याच्या इतिहासातील ज्वलंत अध्याय आहे.
अशा प्रेरणादायी आणि थरारक ऐतिहासिक कथा वाचण्यासाठी मराठी वाचनालय हा ब्लॉग नक्की फॉलो करा.
हा लेख आवडला असेल तर कमेंट करा, मित्रांसोबत शेअर करा आणि ब्लॉगला फॉलो करायला विसरू नका.
अधिक वाचा ➤ शिवनेरी किल्ला — छत्रपती शिवाजी महाराजांचा जन्मस्थळ (मराठी माहिती)